FAQ head
Side nav buttonsHomeHomeHomeContactLinksGastenboekHistorieSpecialsQuovadisNieuws

Historie

Ruim 85 jaar geschiedenis van een Luxe Motor.

De Excelsior is als "motorvrachtschip", type Luxe Motor (*) "friese maat"(**) van 205 ton, gebouwd op de werf "De Industrie", voorheen Gebr. Boot te Alphen a/d Rijn voor E. de Vries te Amsterdam. In mei 1929 als "EXCELSIOR" te water gelaten en direct al voorzien van een "Industrie" 2 cilinder motor (2IB7, 90 epk, bouwnr. 650), gebouwd door Gebr. Boot te Alphen a/d Rijn. Zie de lijst Moermans, 1929 (linksonder). Zusterschepen zijn de “PRIMULA” , de "ESPERANCE", DE "TWEE GEBROEDERS" en waarschijnlijk ook de “VIOS”.
De Excelsior was oorspronkelijk voorzien van een houten mast met houten giek.

19229 is het schip echter tot 1937 opgelegd in de voorhaven bij Gebr. Boot te Alphen a/d Rijn. Elk jaar is het schip op de helling geweest voor een grote onderhoudsbeurt: "knippen & scheren".

1937 is het schip gekocht door de Familie Hendrik Veldman te Hoogezand en werd als vrachtschip gebruikt in Groningen, Friesland en op de ruime wateren IJsselmeer en het Wad. Na de eerste reizen is het schip te Münster uitgebrand door een bombardement en is later in Nederland weer opnieuw ingericht en gerestaureerd. De familie Veldman liet in 1950 een groter schip bouwen, had dus goed verdiend..
1951 is het schip verkocht aan de heer Rien Heuvelman, volgens de oude meetbrief voor het eerst gevaren als “QUO VADIS”. Toen is ook de huidige mast, de giek en de laad & los installatie geplaatst om onafhankelijk van walinstallaties bijna overal in Nederland zand te kunnen lossen. Met 10 meter verlenging van het schip en laadruim kon ± 100 ton meer vracht geladen worden.

1952 is het schip verkocht aan zijn zoon Rinus Heuvelman, verder varend als “ONRUST”. De 2 cilinder INDUSTRIE bleek de extra lengte van het schip toch niet goed aan te kunnen. Na bijna 30 jaar werd het schip in 1958 voorzien van een nieuwe langzaamlopende motor, weer een "Industrie" , type 3D6 (nr. 4238).
Ook de roef is toen gedeeltelijk vernieuwd en opnieuw ingetimmerd. Dit is duidelijk te zien aan het typische 50- er jaren interieur en Bruynzeel keuken, de relatief grote ramen en het ontbreken van schuifluiken. Voor de stuurhut is een zg. theehut, een kombuis geplaatst. Het stuurwerk is gemoderniseerd en gedeeltelijk vervangen.

Jan Snoei Sr. heeft de "ONRUST" in 1965 overgenomen en is er, samen met zijn zonen Wim en Aart Snoei verder mee gevaren als "JAN S" tot eind 1968

Wim Snoei heeft de haspel overgenomen tot 1970, samen met Jan Sr., nog steeds als "JAN S” en heeft het schip toen doorverkocht aan Janus Heuvelman, die er tot 1972 mee gevaren heeft als "ROERDOMP".

Vanaf 1972 weer varend als "QUO VADIS" is het schip tot december 1988 in gebruik geweest van de heer Dirk Markus, nog steeds als zelflosser. Daarna gebruikte hij tot 1989 de woning in de roef.

Vanaf 1989 heeft de volgende eigenaar, de heer Laurens van den Heuvel de "QUO VADIS" (in de roef en in het ruim) bewoond en gebruikt als werkschip. In 1991 heeft hij de Quo Vadis in de originele staat, de "friese maat" van 1929 teruggebracht. Het ruim is toen ook op de hoogte van de luikenkap voorzien van een stalen dek en midscheeps van een ruime "kuip".

In 2002 is het schip voor de veiligheid van een klassieke reling voorzien. Het ruim is opnieuw ingericht voor special gebruik, kantoor en werkruimte, voorzien van CV, sanitair e.d. De “theehut” is nu in gebruik als extra opgang, CV-ruimte, extra toilet en berging. Ondanks deze ingrijpende wijzigingen is het laad-en losgerei uit 1958 nog steeds operationeel, deels nog voor de maststrijkinstallatie, de boegschroef en de lenspomp. Vanaf oktober 2009 is het z.g. slinger- of hulpzeil weer operationeel.

De 3 grote cilinders van de INDUSTRIE 3D6 leveren nu nog steeds met het authentieke industrie-geluid 150 pk aan de originele gietijzeren schroef. Na ruim 45 jaar is de motor nog steeds in uitstekende conditie en is sinds 2002 separaat verzekerd !

Op 25 mei 2004 werd het schip 75 jaar. Dit jubileum werd gevierd. Op deze schitterende dag hebben veel oud schippers, hun kinderen en vele vrienden en kennissen het glas mogen heffen. In de weken voorafgaand aan deze dag hebben zijn een aantal oud schippers aan boord geweest, een weerzien na lange jaren. Met hartelijke dank voor de foto’s, verhalen en zelfs een videofilm. Deze inmiddels ook op deze website geplaatst. Juni 2008 is de Industrie 3D6 50 jaar geworden en in mei 2009 werd het schip 80 jaar.

Medio mei 2009 is het ruim weer geschikt gemaakt als kantoor- en werkruimte en voor de diverse promotionele aktiviteiten tijdens maritieme evenementen, sinds mei 2010 o.a. voor de VHZC.

De extra ingang midscheeps wordt in de winter 2017 vervangen door een schuifluik en over de hele lengte van het oude ruim wordt de oude friese luikenkap teruggebracht.

Overzicht:
1929/1933:"EXCELSIOR", E. de Vries, te Amsterdam
1934/1939:"EXCELSIOR", Gebr. Boot, Alphen a/d Rijn, werfhaven, opnieuw in de verkoop
1939/1951 "EXCELSIOR ", Fam. Veldman, te Hoogezand & Delfzijl , vracht, Groningen, wad, Duitsland tot Hamburg
1951/1952: “QUO VADIS”, Arie Heuvelman, Ouderkerk a/d IJssel, vracht
1952/1965: "ONRUST", Rinus Heuvelman, Ouderkerk a/d IJssel, zand, zelflosser
1965/1968: "JAN S”, Wim Snoei &Aart Snoei, Ouderkerk a/d IJssel, zand, zelflosser
1968/1970: "JAN S", Jan Snoei Sr., Ouderkerk a/d IJssel, zand, zelflosser

1970/1972: "ROERDOMP", Janus Heuvelman, Ouderkerk a/d IJssel, zand, zelflosser
1972/1989: "QUO VADIS", Dirk Markus, Ouderkerk a/d IJssel, zand, zelflosser
1989/2001: "QUO VADIS", Laurens van der Heuvel, Gorinchem, woon & werkschip
2009/2010: "QUO VADIS", verbouw en aanpassingen van het ruim , sinds 2008 kantoor(werk) schip
2010/2016: promotieschip, o.a. VHZC
2016/2017: nieuwe plannen ?

Vernieuwen = veranderen
Zoals ook een maststrijkinstallatie en de Arie Kreuk zelflosinstallatie op de motor, een theehut, kalfdekken, relingen, het want, zeilen en koproeren en boegschroeven gaan de ontwikkelingen ook op het terrein van ecologische aspecten, schone energiebronnen en nieuwe vormen van aandrijvingen verder voor de scheepvaart . Oude, kleine, nieuwe, grote motorschepen en wellicht ook (zee)zeilschepen kunnen hier gebruik van maken, zoals deze informatie ook bruikbaar is voor consumenten "aan de wal". In de huidige "informatiemaatschappij" zijn tastbare en zichtbare resultaten belangrijk voor de besluitvorming van de consument om wellicht een andere, milieubewuste keuze te kunnen maken voor zijn 'footprint' die hij op deze wereld achterlaat. Maar ook belangrijk voor (klein)kinderen en de daarop volgende generaties.

Meer informatie op de pagina Fair Energy


(*) Het achterschip van dit type schepen week sterk af van toen bestaande traditionele zeilschepen, m.n. de roef geplaatst achter het stuur en een stuurhut. Het bood de schipper veel meer ruimte voor de bewoning, wat in die tijd als meer "luxe" werd beschouwd. Hierdoor werden deze schepen sindsdien "Luxe Motor" genoemd.

(**) destijds de maat van de friese sluizen, ± 32 m lang

Foto's, verhalen en oude aansichten zijn welkom via de contactpagina

laatste update: september 2016

Fair Energy logo
lijst Moormans ,1929, klik op de afbeelding voor een vergroting
Quo Vadis zeilend Vliet 1932
1932, Vliet
1939 Hendrik Veldman in zijn uitgebrande stuurstand met zijn neef (?)
1940 Groningen, Noorderhaven, gerestaureerd
Quo Vadis op de Lek 1960
Video varen op de Lek (500 kb) klik op de foto
Klipperaak TATANKA, v/h RISICO 1908-De Goede
Quo Vadis op de Lek 1960

Video's zand lossen:
vanuit de hut (600kb)
vanaf boven (1,5 Mb)
vanuit het ruim (1,8 Mb)

Klipperaak RISICO op zee
nog steeds in de vaart als
Tatanka, eig. Hans Sol
Bj. 1908 De Goede, Zwartsluis
31,8 x 5,1 - Scania DS 8, 1974
Een andere Luxe Motor met steunzeil en fok

GAZELLE, Bj. 1924, Gebr. Boot, Alphen a/d Rijn, 31,5 x 5,05 - Industrie

Industrie typeplaatje 3D6, no: 4238~ Quo Vadis Quo Vadis zeilend Enkhuizen 2009
Quo Vadis Riekerplashaven 1960
oktober 2009 Krabbersgat Enkhuizen
Quo Vadis - juli 2016 - Haarlem
Quo Vadis Industrie 3D6 kleppen
Op weg naar de
machinekamer (geluid)
juli 2016 Haarlem
Op weg naar de website INDUSTRIE-motoren en de sleper Abelforte
met steunzeil en fok

ex. Excelsior, 1929, Gebr. Boot, Alphen a/d Rijn, 31,5 x 5,34 Industrie 3D6

Beurs Klassieke Schepen, november 2011, Gependam, Enkhuizen

Op weg naar de machinekamer (video)